اریتروکراتودرما وریابیلیس پیشرفته (Erythrokeratodermia variabilis et progressiva)

توصیف بیماری:

اریتروکراتودرما وریابیلیس پیشرفته (Erythrokeratodermia variabilis et progressiva) و یا  EKVP یک اختلال پوستی است که در بدو تولد و یا دوران نوزادی مشخص می شود. اگر چه علائم این اختلال متفاوت است، اما با دو ویژگی اصلی مشخص می شود. اولین ویژگی، هیپرکراتوز (hyperkeratosis) می باشد که در واقع سفت و ضخیم شدن قسمت هایی از پوست است. این قسمت های ضخیم معمولا قرمز مایل به قهوه ای هستند و امکان ایجاد آن ها در بسیاری از قسمت های بدن و یا محدوده خاصی وجود دارد. این لکه ها معمولا ثابت هستند، به این معنی که امکان گسترش یافتن و یا از بین رفتن آن ها وجود ندارد. با این حال، اندازه و شکل این لکه ها متفاوت است و در برخی از مبتلایان با گذشت زمان، اندازه آن ها بزرگ تر می شود. این لکه های پوستی معمولا متقارن (symmetric) هستند، به این معنی که در محل های های مشابه در طرف راست و چپ بدن ایجاد می شوند.

دومین ویژگی مهم EKVP، قرمز شدن بخش هایی از پوست است که اریتماتوز (erythematous) نامیده می شود. برخلاف هیپرکراتوز، اریتماتوز معمولا گذرا است و به صورت پایدار روی پوست قرار ندارد. این لکه های پوستی قرمز در اندازه، شکل و محل ایجاد، متفاوت هستند و می توانند در هر جایی از بدن مشاهده شوند. رنگ  قرمز ایجاد شده می تواند ناشی از تغییرات ناگهانی در درجه حرارت، استرس عاطفی،  آسیب یا تحریک باشد که معمولا در عرض چند ساعت تا چند روز از بین می رود.

شیوع:

EKVP یک اختلال نادرمی باشد و شیوع آن مشخص است. تا کنون بیش از 200 مورد از این اختلال در مقالات پزشکی گزارش شده است.

تغییرات ژنتیکی:

جهش در ژن های GJB4 ،GJB3 و GJA1 باعث ایجاد EKVP می شود. این ژن ها به ترتیب دستور ساخت پروتئین هایی به نام کانکسین 31، 30.3 و 43 را صادر می کند. این پروتئین ها بخشی از خانواده کانکسین (connexins)، گروهی از پروتئین ها که کانال هایی به نام پیوند گپ (گپ جانکشن gap junctions) در سطح سلول ها ایجاد می کنند، هستند. گپ جانکشن ها برای تنظیم جریان مواد غذایی، اتم های باردار (یون ها) و سایر مولکول های پیام رسان به طور مرتب باز و بسته می شوند.این ساختارها  برای ارتباط مستقیم بین سلولهای مجاور ضروری هستند. گپ جانکشن های ساخته شده از کانکسین های 31، 30.3 و 43  در بافت هایی مانند لایه خارجی پوست (اپیدرم-the epidermis) یافت می شوند.

جهش در ژن های GJB3 ،GJB4 و GJA1  که باعث ایجاد EKVP می شوند، ساختار یا محل  کانکسین های تولید شده از این ژن ها را تغییر می دهند. بعضی از جهش های ایجاد شده در ژن های GJB3 و یا GJB4  منجر به تولید کانکسین های غیرطبیعی می شوند که امکان تجمع و انباشتگی آن ها در ساختارهای سلولی به نام شبکه آندوپلاسمیک (endoplasmic reticulum) و یا ER وجود دارد. این اختلال باعث آغاز فرایند مخرب و مضری به نام استرس ER می گردد. محققان معتقدند استرس ER باعث آسیب به سلول های اپیدرم و در نهایت مرگ زودرس می شود. سایر جهش ها در ژن های GJB3 و یا GJB4 باعث تغییر جریان مولکول ها در گپ جانکشن ها می شود که این اختلال می تواند منجر به مرگ زودرس سلول های اپیدرم گردد. مکانیزم هایی که باعث ارتباط آسیب و مرگ سلول های اپیدرم با ایجاد هیپرکراتوز و اریتماتوز می گردد، نامشخص هستند.

جهش در ژن GJA1 باعث تولید پروتئین کانکسین 43 غیرطبیعی می شود که توانایی رسیدن به سطح سلولی و قرار گرفتن به عنوان بخشی از گپ جانکشن ها را ندارد. این پروتئین های غیر طبیعی پس از ساخته شدن، در ساختارهای سلولی به نام دستگاه گلژی (Golgi apparatus) به دام می افتند. چگونگی تاثیر کمبود کانکسین 43 موجود در سطح سلول ها، بر ساختار گپ جانکشن های اپیدرم و همچنین چگونگی ایجاد اختلالات پوستی بارز EKVP در اثر  این تغییرات، نامشخص است.

در برخی موارد، در افراد مبتلا به EKVP هیچ جهش شناخته شده ای در سه ژن مرتبط با کانکسین که در قسمت های بالا توضیح داده شد، یافت نمی شود. در تعداد بسیار کمی از افراد مبتلا جهش حداقل در یک ژن غیر کانکسینی گزارش شده است. محققان معتقدند تغییر در سایر ژن های ناشناس نیز ممکن است با EKVP مرتبط باشد.

ژن ها:

GJA1, GJB3, GJB4, KRT83

الگوی وراثتی:

EKVP اغلب دارای الگوی اتوزومال غالب است. در این الگوی وراثتی  یک نسخه از ژن تغییر یافته در هر سلول برای ایجاد اختلال کافی است. در بیشتر موارد فرد مبتلا جهش را از یک والد مبتلا به ارث می برد. سایر موارد در اثر جهش های جدید هستند و در افراد فاقد سابقه خانوادگی ابتلا به این اختلال ایجاد می شوند. همچنین وجود جهش تنها در بعضی از سلول ها، نادر است. در این افراد نام اختلال EKVP موزاییک (mosaic EKVP) و یا inflammatory linear verrucous epidermal nevus به اختصار ILVEN است. در اثر EKVP موزاییک اختلالات بارز پوستی تنها در قسمت های کوچکی از بدن و معمولا در یک سمت ایجاد می شوند. این ضایعات معمولا دارای الگویی به نام lines of Blaschko هستند.

بر اساس چندین مطالعه EKVP می تواند دارای الگوی وراثتی اتوزومال مغلوب نیز باشد. با این حال، این الگوی ارثی تنها در تعداد کمی از خانواده های مبتلا گزارش شده است. در این الگوی وراثتی هر دو نسخه ژن در هر سلول دارای جهش است. هر یک از والدین فردی مبتلا به یک اختلال اتوزومال مغلوب دارای یک نسخه جهش یافته است اما معمولا علائم و نشانه های بیماری در آن ها مشاهده نمی شود.

نام های دیگر بیماری:

EKV
EKV-P
EKVP
erythrokeratodermia variabilis
erythrokeratodermia variabilis of Mendes da Costa
erythrokeratodermia, progressive symmetric
progressive symmetrical erythrokeratoderma of Gottron

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*