دیستروفی فوکس اندوتلیال قرنیه (Fuchs endothelial dystrophy)

توصیف بیماری:

دیستروفی فوکس اندوتلیال قرنیه (Fuchs endothelial dystrophy) اختلالی است که منجر به مشکلات بینایی می شود. اولین علامت آن تاری دید صبحگاهی است که معمولاً در طول روز بهبود می یابد. با گذشت زمان دید دقیق (حدت بینایی، visual acuity) در افراد مبتلا از بین می رود. علاوه بر این، افراد مبتلا به این اختلال دچار حساسیت به نور های روشن نیز می شوند.
دیستروفی فوکس اندوتلیال به طور اختصاصی سطح جلویی چشم، قرنیه (the cornea) را تحت تاثیر قرار می دهد. در اثر این اختلال رسوباتی تحت عنوان guttae در سطح میانی قرنیه ایجاد می شوند که در نهایت در سطح قرنیه پراکنده شده و در معاینه چشم نیز قابل تشخیص می باشند. این رسوبات با مرگ مداوم سلولهای قرنیه مرتبط هستند که منجر به وخامت مشکلات بینایی می شود. همچنین تاولهای کوچکی در سطح قرنیه ایجادمی شوند که ممکن است پاره شده و منجر به درد چشم شوند.
علائم و نشانه های دیستروفی فوکس اندوتلیال معمولاً در دهه چهل یا پنجاه سالگی یک فرد، آغاز می شوند اما یک واریانت بسیار نادر با شروع زودرس وجود دارد که بینایی را از 20 سالگی تحت تأثیر قرار می دهد.

شیوع:

فرم دیررس دیستروفی فوکس اندوتلیال اختلال شایعی است که تقریباً چهار درصد افراد بالای 40 سال را در ایالات متحده آمریکا تحت تاثیر قرار می دهد. اگرچه نوع زودرس دیستروفی فوکس نادر است، میزان بروز آن ناشناخته می باشد.

این اختلال به دلایل نامشخصی در زنان دو تا چهار برابر نسبت به مردان شایع تر است.

تغییرات ژنتیکی:

ژنتیک دیستروفی فوکس اندوتلیال نامشخص است. محققین ژن ها و نواحی متعدد در تعداد کمی از کروموزوم ها که ممکن است در پیشرفت این اختلال نقش داشته باشند را شناسایی کرده اند. با این وجود بسیاری از این عوامل ژنتیکی تنها در تعداد کمی از افراد و یا خانواده های مبتلا یافت شده اند و نقش آن ها در پیشرفت این اختلال نیز نامشخص است.
یک لایه نازک از سلولهای پشت قرنیه به نام سلولهای اندوتلیال قرنیه (corneal endothelial cells) را تحت تاثیر قرار می دهد. این سلولها میزان مایع داخل قرنیه را تنظیم می کنند که تعادل مناسب مایعات در قرنیه همواره جهت دید واضح، لازم و ضروری است. دیستروفی فوکس اندوتلیال در اثر مرگ سلولهای اندوتلیال و تورم بیش از حد قرنیه در اثر وجود مایعات اضافی ایجاد می شود. تصور می شود جهش در ژنهایی که در درجه اول در سلولهای اندوتلیال قرنیه یا بافتهای احاطه کننده فعال هستند (expressed)، منجر به مرگ سلولهای اندوتلیال و نهایتاً دیستروفی فوکس اندوتلیال می شود.
بعضی موارد دیستروفی فوکس اندوتلیال با شروع زودرس در اثر جهش در ژن COL8A2 ایجاد می شوند . این ژن دستور ساخت پروتئینی که بخشی از کلاژن تیپ 8 است را صادر می کند. کلاژن تیپ 8 به مقدار زیاد در قرنیه و سلولهای اندوتلیال اطراف آن یافت می شود. علاوه براین، کلاژن تیپ 8 یک بخش مهم از بافتی در پشت قرنیه به نام غشاء پایه (Descemet’s membrane) را تشکیل می دهد. این غشا ساختاری نازک و ورقه ای شکل است که سلولهای اندوتلیال قرنیه را جدا و محافظت می کند. جهش در ژن COL8A2 که منجر به بروز نوع زودرس دیستروفی فوکس اندوتلیال می شود، باعث ایجاد ناهنجاری در غشاء پایه می گردد. این اختلال باعث مرگ این سلول ها و در نهایت مشکلات بینایی در افراد مبتلا می شود.
تصور می شود جهش در ژن های ناشناخته دیگری نیز در پیشرفت هر دو نوع زودرس و دیررس دیستروفی فوکس اندوتلیال تاثیرگذار هستند.

ژن ها:

AGBL1, ATP1B1, COL8A2, KANK4, LAMC1, SLC4A11, TCF4, ZEB1

الگوی وراثتی:

در بسیاری از موارد الگوی وراثت دیستروفی فوکس اندوتلیال نامشخص است.
به نظر می رسد در بعضی خانواده ها، الگوی وراثتی این اختلال اتوزومال غالب هستند. در این الگوی وراثتی یک نسخه تغییر یافته از ژن در هر سلول، برای ایجاد بیماری کافی است. در صورتی که این اختلال در اثر جهش در ژن COL8A2 ایجاد شود دارای الگوی وراثتی اتوزومال غالب است. علاوه بر این در مواردی که این اختلال در اثر جهش و تغییر در ژن های ناشناخته ایجاد می شود نیز، الگوی وراثتی اتوزومال غالب است.
در بسیاری از خانواده ها، الگوی وراثتی ناشناخته است.
برخی موارد در اثر جهش های جدید و در افراد فاقد سابقه خانوادگی ابتلا به این بیماری، ایجاد می شود.

نام های دیگر بیماری:

Fuchs atrophy
Fuchs corneal dystrophy
Fuchs dystrophy
Fuchs endothelial corneal dystrophy
Fuchs’ endothelial dystrophy

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*